Senda Skessuhorni fréttaskot
Spurning vikunnar
Hver er þinn uppáhalds mánuður
Áskrift að Skessuhorni
Færð á vegum
Vestfirðir Suð-Austurland Vesturland Austurland Norðurland Suð-Vesturland Landið allt Suðurland
11. mars. 2011 10:01

Lífeyrissjóður bænda að styrkjast

Lífeyrissjóður bænda kynnti nýverið helstu niðurstöður úr ársreikningi fyrir 2010.  Fram kemur að hrein raunávöxtun nam 4,1% og hrein eign til greiðslu lífeyris hækkaði um 4,3%, er nú 22,6 milljarðar króna.  Lífeyrissjóður bænda er einn fárra sjóða sem ekki hefur skert réttindi sjóðfélaga sinna.  „Útkoma ársins 2010 eykur bjartsýni um að ná megi jafnvægi í tryggingafræðilegri stöðu innan fárra ára. Lífeyrissjóðurinn hefur nú til margra ára fylgt varfærinni fjárfestingarstefnu og mikil gæði eru í eignasafni sjóðsins. Um framtíðina er hins vegar erfitt að spá og veltur á miklu að áfram verði unnt að ávaxta fjármuni með ásættanlegri ávöxtun og lágmarks áhættu,“ segir í tilkynningu. Jafnframt er greint frá nýbreytni í veitingu óverðtryggðra lífeyrissjóðslána, nú með 8,25%, til allt að fimm ára. Sjóðurinn veitir jafnframt verðtryggð lán með breytilegum og föstum vöxtum.  

Sjá nánar skýrslu sjóðsins:

LÍFEYRISSJÓÐUR BÆNDA starfar samkvæmt lögum nr. 12/1999 um Lífeyrissjóð bænda og lögum nr. 129/1997 um skyldutryggingu lífeyrisréttinda og starfsemi lífeyrissjóða. Nánari reglur um framkvæmd laganna eru í samþykktum sjóðsins.

 

Fjöldi sjóðfélaga, iðgjöld og lífeyrisgreiðslur

Á árinu 2010 greiddu 2.822 sjóðfélagar 151  m.kr. iðgjöld til Lífeyrissjóðs bænda, sem er 6,1% aukning frá fyrra ári. Heildariðgjaldatekjur námu 509 m.kr., sem er 0,7% hækkun frá fyrra ári.    Heildarlífeyrisgreiðslur námu 1.044 m.kr. til 3.507 lífeyrisþega, sem er 5,5% hækkun greiðslna frá árinu 2009.

 

Rekstrarkostnaður 0,2% af eignum

Á árinu 2010 námu rekstrarkostnaður og fjárfestingargjöld 93 m.kr. en voru 98,7 m.kr. árið áður, sem 7,8% lækkun milli ára. Rekstrarkostnaður nam 49 m.kr. eða 0,2% af hreinni eign til greiðslu lífeyris.

Launakostnaður sjóðsins, þ.m.t. stjórnar og endurskoðunarnefndar, nam 42,7 m.kr. árið 2010 og skiptist þannig að heildarfjárhæð launa voru 34,6 m.kr. og launatengd gjöld 8,1 m.kr. Stöðugildi voru 4,6 á árinu 2010.    

 

Hrein raunávöxtun 4,1% á árinu 2010

Hrein eign til greiðslu lífeyris nam 22.620 m.kr. í árslok 2010 og hækkaði um 4,3% frá fyrra ári.  Nafnávöxtun var 7,1% og raunávöxtun nam 4,4%. Hrein raunávöxtun nam  4,1% á árinu 2010 en hún var 0,6% 2009. Við uppgjörið er venju samkvæmt stuðst við kaupkröfu en hrein raunávöxtun miðað við markaðskröfu í lok ársins 2010 reyndist vera um 8%. Það endurspeglar gæði í eignasafni sjóðsins.

Lífeyrisréttindi sjóðsins eru verðtryggð og hafa því hækkað í takt við hækkun vísitölu neysluverðs.

 

Gjaldmiðlasamningar

Enn er óvissa hvernig gjaldmiðlasamningar verða gerðir upp við hina föllnu banka. Í ársreikningnum eru gjaldmiðlasamningar gerðir upp miðað viðgengisvísitöluna 175. Árið 2009 var miðað við gjalddaga samninganna. Þessar breytingar leiða til þess að staða samninganna batnar um 359,4 m.kr.milli ára.

 

Eignastýring hjá tveimur fyrirtækjum

Rúm 90% af eignum sjóðsins er í fjárvörslu hjá tveimur aðilum, annars vegar Jöklum verðbréfum og hins vegar hjá Eignastýringu Arion banka. Hlutverk sjóðsins er því eftirlit með starfsemi fjárvörsluaðila, bæði að því er varðar fjárfestingarstefnu og einstakar fjárfestingar. Áhersla hefur verið lögð á að reglur um fjárfestingar þurfa í ríkari mæli að ná yfir gæði fjárfestinga og gagnsæi í viðskiptum.

 

Mikilvægi fjárfestingarstefnunnar

Fjárfestingarstefnan og árangur fjárfestinga hefur mikil áhrif á hvort lífeyrissjóður gæti þurft að breyta réttindum, hvort heldur auka þau eða skerða, og skiptir því sjóðfélaga miklu máli. Fjárfestingarstefna ákvarðar jafnframt þá áhættu og mögulegar sveiflur í ávöxtun.  Reynslan hefur sýnt að virk stýring innan verðbréfaflokka skiptir litlu máli miðað við ákvörðun um hlutföll eignaflokka sem ákveðin eru í fjárfestingarstefnu. Við mat fjárfestingarstefnunnar þarf lífeyrissjóðurinn að taka afstöðu til grundvallarspurningar hvert samspil áhættu og ávöxtunar sjóðsins eigi að vera. Svarið felst m.a. í aldurssamsetningu sjóðfélaga, markmiðum og áhættuþoli sjóðsins. Í ríkari mæli er horft til skuldbindinga sjóðsins og reynt að lágmarka líkur á því að skerða þurfi réttindi sjóðfélaga. Þar skiptir miklu máli líftími skuldbindinga, þ.e. meðalaldur sjóðfélaga. Því er mikilvægt að fjárfestingarstefnan sé byggð á samspili eigna og skuldbindinga, sem endurspegla réttindi sjóðfélaga í framtíðinni. Fjárfestingarstefnan veitir svigrúm til að draga enn frekar úr fjárfestingaráhættu þar sem vægi ríkistryggðra bréfa hefur verið aukið. Hins vegar verður lífeyrissjóðurinn að nýta vel þau tækifæri sem bjóðast til aukinnar ávöxtunar.

 

Tryggingafræðileg staða batnar

Tryggingafræðileg athugun fyrir Lífeyrissjóð  bænda 2010 sýndi 8,8% halla á áföllnum skuldbindingum, var 10,4% 2009, og 11,9% á heildarskuldbindingum, var 13,3% 2009. Staðan batnaði því miðað við fyrra ár og er innan þeirra marka sem lög kveða á um. Nýjar töflur 2009 um lífslíkur þar sem gert er ráð fyrir lengri meðalævi en áður, hækkuðu skuldbindingar sjóðsins og höfðu neikvæð áhrif á tryggingafræðilega stöðu.

 

Engar skerðingar hjá Lífeyrissjóði bænda

Lífeyrissjóður bænda er einn fárra sjóða, sem ekki hefur skert réttindi sjóðfélaga sinna. Á árinu 2010 var Lífeyrissjóður bænda einn fjögurra almennu sjóðanna sem ekki skertu réttindi sjóðfélaga sinna.

Útkoma ársins 2010 eykur bjartsýni um að ná megi jafnvægi í tryggingafræðilegri stöðu innan fárra ára.  Lífeyrissjóðurinn hefur nú til margra ára fylgt varfærinni fjárfestingarstefnu og mikil gæði eru í eignasafni sjóðsins.  Um framtíðina er hins vegar erfitt að spá og veltur á miklu að áfram verði unnt að ávaxta fjármuni með ásættanlegri ávöxtun og lágmarks áhættu.

 

 

Um mótframlag bænda

Lög um sjóðinn kveða á um að mótframlag á móti iðgjöldum bænda skuli greitt af sjóðfélögum nema samið sé um greiðslu þess úr ríkissjóði í búvörusamningi eða með öðrum sambærilegum hætti. Ríkissjóður hefur greitt framlag til sjóðsins vegna sauðfjár- og mjólkurframleiðslu.  Framlag ríksins á fjárlögum ársins 2010 var lækkað um 45% frá árinu 2009 eða um 147 m.kr. Til viðbótar komu síðan 294 m.kr. á fjáraukalögum 2010 þar sem fram kemur að með þessari viðbótarfjárveitingu muni framlög ríkissjóðs til sjóðsins falla niður frá og með árinu 2011.

 

Af 8% mótframlagi sjálfstætt starfandi bænda, mun helmingur þess verða greiddur með framangreindu framlagi frá og með ársbyrjun 2011 á meðan það endist. Eftir það munu bændur greiða fullt mótframlag eins og aðrir atvinnurekendur.

 

Í umræðu á árinu 2010 kom fram sá misskilningur að lækkun á mótframlagsgreiðslum úr ríkissjóði leiddi til þess að skerða þyrfti greiðslur til sjóðfélaga. Þetta er einfaldlega rangt. Skylduaðild allra að lífeyrissjóði og 8% vinnuveitandaframlag er lögbundið og skiptir þá engu hvort menn starfa sjálfstætt eða hver greiðir mótframlagið. Falli greiðslan úr ríkissjóði niður þurfa bændur einfaldlega sjálfir að greiða 8% hlutann eins og aðrir sjálfstæðir atvinnurekendur. Málið er því ekki lífeyrismál heldur hreint kjaramál. Það hefur hins vegar ekkert með lífeyrisréttindi að gera.

 

Sjóðfélagalán, þrjár tegundir lána

Virkir sjóðfélagar eiga rétt á lánum úr sjóðnum í samræmi við veðmörk eigna, að hámarki 25 m.kr. til allt að 40 ára.  Heildarfjárhæð útistandandi lána var 1.623 m.kr. í lok árs 2010, jókst um 11,3% á árinu.

 

Sjóðurinn hefur í mars 20101 ákveðið að auka lánamöguleika sjóðfélaga sinna með því að bjóða upp á óverðtryggð lán til fimm ára. Hámarkslánsfjárhæð er 10 m.kr. Vextir lánanna taka mið af vöxtum óverðtryggðra lána sem Seðlabanki Íslands birtir, nú 5,25%, auk álags sem ákveðið er af stjórn sjóðsins, nú þrjú prósentustig. Í mars verða vextir lánanna því 8,25%.

 

Sjóðurinn veitir jafnframt verðtryggð lán til allt að 40 ára með breytilegum eða föstum vöxtum. Breytilegu vextirnir eru 5% og lán með ákvæðum um fasta vexti bera 5,5% vexti.

Sjónvarp Skessuhorns
Leit á vefnum
Fréttasafn
Mest lesið í vikunni
Aðsendar greinar
Hulda Hrönn Sigurðardóttir

Þjónusta við einstaklinga með ...

Ásmundur Einar Daðason

Ljósleiðari á hvert heimili

Bjarni Jónsson

Landsnet verði í samfélagseigu

Ólafur Óskarsson

Betri byggð, öruggari umferð

Lilja Rafney Magnúsdóttir

Spilavíti eru „Víti til varnað...

Frá mbl.is

Ekki tókst að sækja efni

Frá visir.is

Ekki tókst að sækja efni

Héðan og þaðan
Skessuhorn á Facebook Skessuhorn á LinkedIn Skessuhorn á Twitter Skessuhorn á Instagram Skessuhorn ehf. kt. 560103-3870 - Kirkjubraut 56, 300 Akranes - Sími 433 5500 - Ritstjórn skessuhorn@skessuhorn.is