Senda Skessuhorni fréttaskot
Spurning vikunnar
Hver er þinn uppáhalds mánuður
Áskrift að Skessuhorni
Færð á vegum
Vestfirðir Suð-Austurland Vesturland Austurland Norðurland Suð-Vesturland Landið allt Suðurland
31. júlí. 2013 03:45

Staðarhólsbók rímna kynnt á Laugum

Á morgun, 1. ágúst, mun þjóðfræðingurinn Rósa Þorsteinsdóttir flytja fyrirlestur um Staðarhólsbók rímna í Gyllta salnum á Laugum í Sælingsdal í Dölum. Fyrirlesturinn er hluti af verkefninu Handritin alla leið heim, sem er samstarf Stofnunar Árna Magnússonar í íslenskum fræðum, Nýpurhyrnu ehf. á Skarðsströnd, Héraðsskjalasafns Dalasýslu og Byggðarsafns Dalamanna. Tilefnið er 350 ára fæðingarafmæli Dalamannsins Árna Magnússonar handritasafnara sem fæddist að Kvennabrekku í Dölum árið 1663. Það eru Menningarráð Vesturlands, Dalabyggð og Hótel Edda á Laugum sem styrkja verkefnið.

 

Staðarhólsbók rímna er einstök

Í fyrirlestri sínum mun Rósa kynna Staðarhólsbók rímna og fara yfir allar mögulegar hliðar sögu þessa merka handrits. Ekki verður aðeins innihald þess kynnt heldur einnig niðurstöður nýlegra rannsókna á bókinni. „Þetta er eitt merkasta rímnahandrit sem varðveist hefur. Það sem gerir það einstakt er hversu stórt það er en að auki eru þarna rímnaflokkar sem aðeins er að finna í þessu handriti. Lengi var ekki vitað hver eða hverjir skrifuðu Staðarhólsbók rímna en nýlegar rannsóknir sýna að það var einn maður, Tómas Arason sem skrifaði hana,“ segir Rósa sem mun víkja nánar að þessum atriðum í fyrirlestrinum.

 

Margt hægt að lesa úr verkinu

Rósa mun hins vegar segja frá ýmsu fleiru merkilegu en sjálfum rímunum. „Í Staðarhólsbók rímna er að finna skemmtilega hluti eins og málshætti sem enn eru notaðir, sem og aðra ekki eins algenga í dag. „Oft veltur lítil þúfa þungu hlassi“ er til dæmis einn algengur málsháttur sem við notum og þekkjum í dag. „Lítið lærist leiðum strák“ er dæmi um málshátt sem má einnig finna í handritinu en er ekki eins algengur nú en á þó jafn vel við í dag og hann gerði þá. Við sjáum einnig setningar í fyrirbænum af rímunum sem lýsa stemmningunni sem var hjá höfundi þegar hann var að skrifa og má meðal annars finna setningarnar, „leiðist mér að skrifa“ og „mér er illt í augunum“ svo dæmi séu tekin.“

 

Viðheldur þekkingu um gamla tíma

Utan eiginlegs innihalds Staðarhólsbókar rímna fjallar Rósa einnig um gerð handritsins og varðveislu. „Handritið er gert úr kálfsskinni en við sjáum að í það var notað allskonar afgangsskinn og eru því blaðsíður hennar allavega í laginu, sumar jafnvel með gati þar sem einfaldlega var skrifað í kringum. Eitt svona handrit getur því sýnt manni ýmislegt um aðstæður, hugsunarhátt og það samfélag sem var hér á öldum áður,“ segir Rósa að lokum. Þess má geta að eftirgerð Staðarhólsbókar rímna hefur verið til sýnis í Byggðasafni Dalamanna á Laugum í sumar og eiga því gestir fyrirlestursins kost á því að skoða hana á staðnum. Fyrirlestur Rósu hefst kl. 21 og fer, eins og áður segir, fram í Gyllta salnum að Laugum í Sælingsdal.

Sjónvarp Skessuhorns
Leit á vefnum
Fréttasafn
Næsta ár Fyrra ár
Mest lesið í vikunni
Aðsendar greinar
Hulda Hrönn Sigurðardóttir

Þjónusta við einstaklinga með ...

Ásmundur Einar Daðason

Ljósleiðari á hvert heimili

Bjarni Jónsson

Landsnet verði í samfélagseigu

Ólafur Óskarsson

Betri byggð, öruggari umferð

Lilja Rafney Magnúsdóttir

Spilavíti eru „Víti til varnað...

Frá mbl.is

Ekki tókst að sækja efni

Frá visir.is

Ekki tókst að sækja efni

Skessuhorn á Facebook Skessuhorn á LinkedIn Skessuhorn á Twitter Skessuhorn á Instagram Skessuhorn ehf. kt. 560103-3870 - Kirkjubraut 56, 300 Akranes - Sími 433 5500 - Ritstjórn skessuhorn@skessuhorn.is